Tworzenie pozarolniczych ?róde? dochodów oraz promocja zatrudnienia poza rolnictwem na
obszarach wiejskich.

Beneficjenci

O pomoc mo?e ubiega? si? rolnik lub jego domownik w rozumieniu przepisów o
ubezpieczeniu spo?ecznym rolników, lub ma??onek tego rolnika, który:

• jest obywatelem pa?stwa cz?onkowskiego Unii Europejskiej,

• jest pe?noletni i nie uko?czy? 60 roku ?ycia,
• ma miejsce zamieszkania w miejscowo?ci nale??cej do:
- gminy wiejskiej, lub
- gminy miejsko-wiejskiej, z wy??czeniem miast licz?cych powy?ej 5 tys. Western union location in KAZAKHSTAN
mieszka?ców, lub
- gminy miejskiej, z wy??czeniem miejscowo?ci licz?cych powy?ej 5 tys.

mieszka?ców,
• nie podlega wykluczeniu z ubiegania si? o przyznanie pomocy na podstawie przepisów
rozporz?dzenia Rady (WE) nr 1698/2005 w sprawie wsparcia rozwoju obszarów wiejskich
przez Europejski Fundusz Rolny na rzecz Rozwoju Obszarów Wiejskich (EFRROW) (Dz.
Urz. UE L 277 z 21.10.2005, str. 1, z pó?n. zm.), oraz przepisów Unii Europejskiej wydanych
w trybie tego rozporz?dzenia lub przepisów odr?bnych,

Uwaga!:

Wykluczeniu ze wsparcia w ramach tego samego dzia?ania w danym i nast?pnym roku kalendarzowym podlega Beneficjent, w przypadku, którego w trakcie procesu przyznawania i wyp?acania pomocy stwierdzi si? umy?lne z?o?enie fa?szywego o?wiadczenia.

• nie wyst?pi? o przyznanie lub nie przyznano mu renty strukturalnej w ramach PROW 2004-
2006 lub PROW 2007-2013,
• jest nieprzerwanie ubezpieczony w pe?nym zakresie na podstawie przepisów o
ubezpieczeniu spo?ecznym rolników przez okres co najmniej ostatnich 12 miesi?cy
poprzedzaj?cych miesi?c z?o?enia wniosku o przyznanie pomocy,
• nie b?dzie realizowa? operacji jako wspólnik spó?ki cywilnej,

je?eli za rok poprzedzaj?cy rok z?o?enia wniosku o przyznanie pomocy, do gruntów rolnych
wchodz?cych w sk?ad gospodarstwa rolnego posiadanego przez tego rolnika, przyznano
p?atno?? do gruntów rolnych.

Zakres pomocy

Pomoc mo?e by? udzielana z tytu?u podejmowania lub rozwijania dzia?alno?ci w zakresie:

• us?ug dla gospodarstw rolnych lub le?nictwa,

• us?ug dla ludno?ci,

• sprzeda?y hurtowej i detalicznej,

• rzemios?a lub r?kodzielnictwa,

• robót i us?ug budowlanych oraz instalacyjnych,
• us?ug turystycznych oraz zwi?zanych ze sportem, rekreacj? i wypoczynkiem, w tym
wynajmowania pokoi w budynku mieszkalnym oraz sprzeda?y posi?ków domowych lub

?wiadczenia innych us?ug zwi?zanych z pobytem turystów w gospodarstwie rolnym,

• us?ug transportowych,

• us?ug komunalnych,

• przetwórstwa produktów rolnych lub jadalnych produktów le?nych,

• magazynowania lub przechowywania towarów,

• wytwarzania produktów energetycznych z biomasy,
• rachunkowo?ci, doradztwa lub us?ug informatycznych.

Szczegó?owy wykaz kategorii dzia?alno?ci gospodarczych wspieranych w ramach dzia?ania Ró?nicowanie w   kierunku dzia?alno?ci nierolniczej, obejmuj?cy kody PKD obowi?zuj?ce od 1 stycznia 2008 r., zawiera za??cznik Nr 1 „Wykaz dzia?alno?ci nierolniczych, w których zakresie mo?e by? przyznana pomoc” do rozporz?dzenia Ministra Rolnictwa i Rozwoju Wsi z dnia 17 pa?dziernika 2007 r. w sprawie szczegó?owych warunków i trybu przyznawania pomocy finansowej w ramach dzia?ania „Ró?nicowanie w kierunku dzia?alno?ci nierolniczej”.



Koszty kwalifikowane

Zakres kosztów kwalifikowanych operacji realizowanej w ramach omawianego dzia?ania
obejmuje koszty:
1) budowy, przebudowy lub remontu po??czonego z modernizacj? niemieszkalnych obiektów
budowlanych wraz z zakupem instalacji technicznej oraz koszty rozbiórki i utylizacji
materia?ów szkodliwych pochodz?cych z rozbiórki;
2) nadbudowy, przebudowy lub remontu po??czonego z modernizacj? istniej?cych budynków
mieszkalnych wraz z zakupem instalacji technicznej oraz koszty rozbiórki i utylizacji
materia?ów szkodliwych pochodz?cych z rozbiórki;
3) zagospodarowania terenu;
4) zakupu maszyn, urz?dze?, narz?dzi, wyposa?enia i sprz?tu;
5) zakupu sprz?tu komputerowego i oprogramowania s?u??cego wsparciu podejmowanej lub
rozwijanej dzia?alno?ci nierolniczej;
6) zakupu ?rodków transportu, z wy??czeniem zakupu samochodów osobowych
przeznaczonych do przewozu mniej ni? 8 osób (??cznie z kierowc?), z tym, ?e w przypadku
pojazdów samochodowych, naczep lub przyczep:
a) w wysoko?ci nieprzekraczaj?cej trzykrotno?ci pozosta?ych inwestycyjnych kosztów
kwalifikowalnych operacji – w przypadku dzia?alno?ci nierolniczej w zakresie ?wiadczenia
wy??cznie us?ug transportowych,
b) w wysoko?ci nieprzekraczaj?cej równowarto?ci pozosta?ych inwestycyjnych kosztów
kwalifikowalnych operacji – w przypadku dzia?alno?ci nierolniczej w zakresie ?wiadczenia
innych us?ug ni? us?ugi transportowe;
7) rat zap?aconych tytu?em wykonania umowy leasingu, nieprzekraczaj?ce ceny netto
nabycia rzeczy, o których mowa w pkt 4 i 6, je?eli przeniesienie w?asno?ci tych rzeczy
na Beneficjenta nast?pi w okresie realizacji operacji, lecz nie pó?niej ni? do dnia z?o?enia
wniosku o p?atno?? ostateczn?.

Do kosztów kwalifikowalnych zaliczy? mo?na koszty ogólne zwi?zane z przygotowaniem
i realizacj? operacji, tj.:

• przygotowania dokumentacji technicznej operacji, w szczególno?ci:
? kosztorysów,
? projektów architektonicznych lub budowlanych,
? ocen lub raportów oddzia?ywania na ?rodowisko,
? dokumentacji geologicznej lub hydrologicznej,
? wypisów i wyrysów z katastru nieruchomo?ci,
? projektów technologicznych;

• op?at za patenty lub licencje,

• sprawowania nadzoru inwestorskiego lub autorskiego oraz koszty zwi?zane
z kierowaniem robotami budowlanymi.

w wysoko?ci nieprzekraczaj?cej 10% pozosta?ych kosztów kwalifikowanych.

Powy?sze koszty mog? zosta? uznane za kwalifikowane, je?eli zosta?y poniesione od dnia
zawarcia umowy - je?eli realizacja zestawienia rzeczowo-finansowego operacji w zakresie
danego kosztu zosta?a rozpocz?ta nie wcze?niej ni? w tym dniu, a w przypadku kosztów
stanowi?cych koszty ogólne – poniesionych nie wcze?niej ni? 1 stycznia 2007 roku.

Zakres kosztów kwalifikowanych nie obejmuje m.in.:

• budowy budynków mieszkalnych,
• zakupu rzeczy u?ywanych,
• zakupu samochodów osobowych przeznaczonych do przewozu mniej ni? 8 osób (??cznie z
kierowc?),
• podatku od towarów i us?ug (VAT),
• finansowania poprzez leasing zakupu sprz?tu komputerowego i oprogramowania s?u??cego
wsparciu podejmowanej lub rozwijanej dzia?alno?ci nierolniczej.

Kryteria dost?pu

Pomoc mo?e by? przyznana na operacj? obejmuj?c? wy??cznie inwestycje zwi?zane z
podj?ciem lub prowadzeniem wspieranej dzia?alno?ci nierolniczej (gospodarczej), je?li m.in.:
• operacja jest uzasadniona ekonomicznie,

• operacja spe?nia wymagania wynikaj?ce z obowi?zuj?cych przepisów prawa, które maj? do
niej zastosowanie,

• dzia?alno??, której dotyczy operacja, zarejestrowana jest w miejscowo?ci nale??cej do
gminy:
- wiejskiej, albo
- miejsko-wiejskiej, z wy??czeniem miast licz?cych powy?ej 5 tys. mieszka?ców, albo
- miejskiej, z wy??czeniem miejscowo?ci licz?cych powy?ej 5 tys. mieszka?ców,

• inwestycje zwi?zane z budow?, remontem, wyposa?eniem, zagospodarowaniem
nieruchomo?ci obj?tych operacj?, dotycz? nieruchomo?ci po?o?onych w ww.
miejscowo?ciach,

• operacja nie jest finansowana z udzia?em innych ?rodków publicznych,

• operacja b?dzie realizowana w 1 albo 2 etapach, a w przypadku operacji obejmuj?cej
inwestycje polegaj?ce na nabyciu rzeczy b?d?cych przedmiotem leasingu - maksymalnie w 10
etapach,

• p?atno?? ostateczna b?dzie obejmowa? nie mniej ni? 25% ??cznej planowanej wysoko?ci
pomocy.

Forma i wysoko?? pomocy

Pomoc jest udzielana w formie refundacji cz??ci poniesionych kosztów kwalifikowanych, w
operacji, Maksymalny poziom pomocy finansowej wynosi 50% kosztów kwalifikowanych
albo – w przypadku wyst?pienia szkody w gospodarstwie rolnym rolnika, spowodowanej
przez powód? lub obsuni?cie si? ziemi w rozumieniu przepisów o ubezpieczeniu upraw
rolnych i zwierz?t gospodarskich - 80% kosztów kwalifikowalnych, je?eli wysoko?? szkody
oszacowanej przez komisj? powo?an? przez wojewod? w?a?ciwego ze wzgl?du na miejsce
wyst?pienia szkód wynosi:

• w uprawach rolnych, zwierz?tach gospodarskich lub rybach - ?rednio powy?ej 30% ?redniej
rocznej produkcji rolnej z trzech lat poprzedzaj?cych rok, w którym wyst?pi?a szkoda, albo
z trzech lat w okresie pi?cioletnim poprzedzaj?cym rok, w którym wyst?pi?a szkoda, z
pomini?ciem roku o najwy?szej i najni?szej produkcji w gospodarstwie rolnym, oraz

• w budynkach, budowlach, maszynach lub urz?dzeniach s?u??cych do produkcji rolnej,
sadach lub plantacjach wieloletnich, lub stadach podstawowych zwierz?t gospodarskich - nie
mniej ni? 10 000 z?

Pomoc przyznaje si? i wyp?aca do wysoko?ci limitu, który w okresie realizacji Programu
wynosi maksymalnie 100 tys. z? na jednego Beneficjenta. Uwzgl?dnia si? przy tym sum?
kwot pomocy wyp?aconej w ramach operacji zrealizowanych i kwot pomocy przyznanej w
ramach operacji niezako?czonych.

?ród?o: Agencja Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa w ramach Programu Rozwoju
Obszarów Wiejskich na lata 2007-2013.